ҚУАТТЫ ҚАЛАМГЕР, ҰЛАҒАТТЫ ҰСТАЗ

Талантты журналист, сыршыл ақын, шебер прозашы, қырғи тілді сатирик, ұлағатты ұстаз, терең толғамды ғалым Нұрлан Көбегенұлы Нұрмаханов саналы ғұмырын ұлт руханиятын ұшпаққа шығаруға арнап келеді. Ол азаматтық биік болмысымен, қайраткерлік белсенділігімен досын да, жолдасын да, тіпті ойлы оқырманын да тәнті етіп келеді. Бітім-болмысына қылау шаң жұқтырмаған тұлғаны ақжүрек ағалары, құлын-тайдай жарысып өскен замандастары, ізбасарлары, шәкірттері, қаламдас достары да биік бағалайды.

Иә, сұлу сөздің сүзбесін сыйлаған әдебиетте сатира мен юморды тәрбие құралы ретінде пайдалану қай кезде де, қай халықта да болған. Қоғамдағы, адам әрекетіндегі алуан түрлі кеселдерді көре жүріп, үн қатпай қалуға болмайтынын ХХІ ғасыр басындағы қазақ қаламгерлері де жақсы түсінген. Солардың қатарында Нұрлан Көбегенұлы да бар. Бұл жеңіл жол емес. Соны біле тұрып, сатираның сардары атанып, сөз майданына білек сыбана кірісіп кету қаламгердің қаламы қарымды, сөзі алымды екенін айшықтайды.

Ұл-қызының жүрегіне тектілік ұялап, топырағына қасиет дарып, бақ қонған Сыр елі қашаннан хас таланттарды тоғыстырған өнегелі өңір. Сыр өңірі – жыр сүлейлері шыққан киелі өңір. Өткен жұмада ата-бабаларымыздың даңқты жолын жалғастырып келе жатқан филология ғылымдарының кандидаты, Қазақстан Журналистер Одағының мүшесі, «Болашақ» университетінің аға оқытушысы, «Ұстаз мәртебесі» газетінің бас редакторы Нұрлан Көбегенұлының шығармашылығына арналған «Қуатты қалам иесі» атты кеш өтті.

Пейіл мен мейірдің шамшырағы болған ағамыздың бес бірдей қыры ашылды. Ақын, сатирик, журналист, ғалым, ұстаз бейнесі үйлесіммен таныстырылды. Кеш Қорқыт ата атындағы Қызылорда университетінің 1-курс студенті Бексұлтан Санақұлдың орындауындағы автордың «Шабыт» публицистикалық толғауымен ашылды.

Сүбелі сөздің тиегі ағытылған кешке сатирик, ҚР ІІМ-нің Құрметті ардагері, ҚР Жазушылар Одағына қарасты «Найзагер» қауымдастығының мүшесі Қазыбек Әшірбекұлы, ҚР Мәдениет қайраткері, Театр қайраткерлері Одағының мүшесі, ақын, сценарист, режиссер Оңталап Нұрмаханов, филология ғылымдарының кандидаты, «Болашақ» университетінің доценті, әдебиеттанушы ғалым Сара Тайманова, «Сыр Медиа» ЖШС директорының орынбасары, белгілі журналист Айжан Абдуллаева, қалалық мәдениет және тілдерді дамыту бөлімінің басшысы Жағыпар Тажмаханов, орталықтандырылған кітапханалар жүйесінің директоры Гүлмира Рахметова қатысып, қаламгерге жылы лебіз, ыстық ықыластарын жеткізді.

«Газет – халықтың көзі, құлағы һәм тілі. Адамға көз, құлақ, тіл қандай керек болса, қасында құлағы жоқ керең, тілі жоқ мақау, көзі жоқ соқыр сықылды», – деп Алаш арысы Ахмет Байтұрсынов айтқандай, тәуелсіз Қазақстан журналистикасына қалтқысыз қызмет етіп келе жатқан Нұрлан Көбегенұлының журналистикадағы қолтаңбасы оқырмандарына етене таныс. Ақпарат саласында 25 жылдық қызмет етіп, осы уақыт ішінде әр жанр бойынша екі жарым мыңнан аса материал жазып, баспасөзде табан аудармай қызмет еткені көпшіліктің көз алдында. Ширек ғасырлық еңбегінің нәтижесі ретінде жарық көрген «Қалам ұшындағы қоғам» атты кітаптың таныстырылымы өтіп, автор кеш барысында кітабын кітапханаға сыйға тартты. Оның да себебі бар. А.С.Пушкин атындағы орталық кітапхана 30 жылға жуық оқырмандық стажы бар қаламгерін мақтан тұтады. Бұл кітапхана Н.Нұрмахановтың рухани «шахтасы».

Өз кезегінде Айжан Жұмабекқызы осы кітап жайлы өз ойымен бөлісті. Оған қоса, ұлағаттың ұстазының бес бірдей қырын ашып айтып, талдап берді. Әр сөзі мірдің оғындай айтылған А.Абдуллаеваның ерекше естелігіне оқырмандар сүйсіне құлақ түрді.

Лайсаң суы сылдырай аққан Сыр өңірінің әдебиетінде Асқар Тоқмағамбетовтің, Сақтапберген Әлжіковтың, Қазыбек Әшірбекұлының, Орынбасар Әлжіковтің, Нұрмахан Елтайдың жолын жалғастырып келе жатқан Нұрлан Көбегенұлы қоғамның өзекті мәселелерін қалт жібермей, өзіндік көзқарасын, ой-пікірін ашық әрі батыл түрде білдіріп, сатира жанрында өз қолтаңбасымен ерекшеленеді. Бүгінде Нұрлан Көбегенұлының «Алдаркөсенің ұрпағы» атты сатиралық кітабы бар. Сонымен бірге «Алтын қалам» сериясы бойынша жарыққа шыққан қазақстандық сатириктердің «Қазіргі қазақ сатирасы» кітабына бір топ әзілдері енген. Қаламгердің сатираралық жолдағы еңбегіне тоқталған Қазыбек Әшірбекұлы Нұрланның өнерге әлі берері мол азамат екенін атап өтті.

Кеш ұйымдастырушылары да темірді қызған кезінде соға білді. Автордың «Тіфу» атты әзілін театр әртістері Серік Төлепов пен Құрманбек Боранбаев сахналап, көрініс көрсетті. Көпті күлкіге көмген көрініс алдағы сайлау жайын қаузап, көптеген шенеуніктердің шымбайын шымшып алардай әсер қалдырды.

Н.Көбегенұлының шәкірт дайындаудағы еңбегі мен ғалымдығы турасында «Болашақ» университетінің доценті, филология ғылымдарының кандидаты Сара Тамшыбайқызы сөз сөйлеп, кітапхананың жас оқырмандары Н.Көбегенұлының өлеңдерін оқыды. Айта кетерлігі, «тектіден текті туар, әке жолын жалғаған» дегендей, Айбек Нұрланұлы асқар тауының өлеңін нақышына келтіре, жатқа оқып, жыр сүйер қауымды тәнті етті. Ал, Қорқыт ата атындағы Қызылорда университетінің студенті Әли Асқар автордың өз өлеңін оқыса, жас ақындар, «Әлімсақ» журналының тілшісі Айдар Әділжанұлы мен Бексұлтан Бағдатұлы Нұрлан Көбегенұлына арнаған өлеңдерін оқыды.

Әр ақын өз заманының жаршысы. Заман жаршысы болумен қатар өткенді жалғастырушы, жаңғыртушы, дамытушы өнер иесі. Нұрлан Көбегенұлы қазіргі қазақ поэзиясында өзіндік үні, азаматтық поэзияда қолтаңбасы бар қаламгер. Алғашқы өлеңі 1996 жылы «Теңіз дауысы» кітапшасында жарияланған. Одан кейін бірнеше кітаптарға өлеңдері енген. Әр сөзді талдап, талғап барып қолданып, әрбір образда сөздің дәл, ықшам, әсерлі болуына күш салатын сөз иесі. Кеш иесінің өлең өлкесіндегі орыны туралы Оңталап Дүйсенәліұлы сөз сөйлеп, ақынға шалқар шабыт тіледі.

Кеш соңында қалалық мәдениет және тілдерді дамыту бөлімінің басшысы Жағыпар Айтбайұлы мен ОКЖ директоры Гүлмира Шамсутдинқызы қорытындылады. Тілектерін айтып, басты кейіпкерге кітаптар сыйға тартты.

Кеш соңында Н.Көбегенұлынан қонақ кәде сұралды. Өз кезегінде ол ақын ретінде өлең оқып, сатирик ретінде пародия жанрында ән салып, көпті күлкіге қарқ қылды.

Рухани кешке келген көрермендер автордың «Сан қырлы қаламгер» атты кітап көрмесін тамашалап, керемет көңіл-күйде тарқасты.

А.Әділжанұлы

Пікір үстеу

Э-пошта мекенжайыңыз жарияланбайды. Міндетті өрістер * таңбаланған