Шынын айтайық, облыс орталығында өтетін байқаулар, сайыстар болсын, Арал ауданынан келген қатысушыны көрсе, өзгелер демін ішіне тартып, «мықтылармен сайысамыз» деп отырғанын талай көргенмін. Қазір де солай. Қай аймаққа барсын, аралдық педагогтар, оқушылар жеңіссіз оралмайды. Марапат төрінен де аралдықтар жиі көрінеді. Соған қарап, Арал ауданының білім саласының деңгейі жыл өткен сайын көтеріліп келе жатқанын білесіз.
Жаңа оқу жылы жақындады. Аралдықтардың дайындығы қаншалықты? Қандай жаңалықтармен қуантады? Ол туралы аудандық білім бөлімінен сұрап білдік.
Қазіргі таңда ауданда 54 мектепке дейінгі білім беру ұйымы бар. Оның ішінде 15 мемлекеттік балабақша, 29 жеке балабақша, 10 мектеп жанынан ашылған шағын орталықта 613 педагог жұмыс жасайды. Оларда барлығы 4506 бала тәрбиеленіп жатыр.
Педагогтардың 265-і түрлі деңгейдегі кәсіби біліктілік санатын алған. Нақты айтсақ, 12 педагог-зерттеуші, 98 педагог-сарапшы, 291 педагог-модератор балалардың сапалы білім алуына қызмет етеді.
2026-2027 жаңа оқу жылының жоспары бойынша 1-11 сыныптарда 48 мектеп пен №2 облыстық мамандандырылған мектеп-лицей-интернатты қоса алғанда 17653 оқушы білім алады. 1-4 сыныптарда 6618, 5-9 сыныптарда 8571, 10-11 сыныптарда 2466 бала, ал мектепалды даярлыққа 890 тәрбиеленуші қамтылмақ. 2026-2027 оқу жылында 1 сыныпқа 1677 бала қабылданыпты. Олардың 422-сі ата-аналарының келісімдерімен 10 күндік «Балақайлар мектебі» дайындық курсынан өтіп жатыр екен.
— Аудандағы мектептерде барлығы 2493 педагог қызмет атқарады. Қазіргі уақытта біліктілік санаты бар педагогтердің үлесі 85 пайызды құрайды. Соңғы 3 жыл көлемінде 2493 мұғалім біліктілік арттыру курсынан толық өтіп отыр.
Өткен оқу жылының қорытындысымен 57 педагог түрлі деңгейдегі кәсіби сайыстар мен байқаулардың жүлдегерлері атанса, 82 педагог қызметкердің әдістемелік материалдары Қазалы, Қармақшы, Жалағаш аудандарында насихатталып, 237 мұғалімнің мақалалары педагогикалық басылымдарда жарық көрді. Сонымен қатар 142 оқушы облыстық олимпиада мен ғылыми жобалардың жүлдегері болса, 13 шәкірт республикалық деңгейде үздіктер қатарынан көрінді.
Қазіргі таңда білім беру ұйымдары бойынша 59 педагогикалық және 8 техникалық қызметкерлер бойынша бос жұмыс орындары қалыптасқан. Осы ретте, облыс бойынша артық кадрларды болдырмау мақсатында жарияланған мораторийге байланысты, бұл қызметтерге ең алдымен, сағат жүктемесі төмен педагогикалық қызметкерлер мен техникалық қызметкерлерді қамту көзделіп отыр,- дейді Арал ауданы бойынша білім бөлімінің басшысы Санира Жанназарова.
Аудандағы мектеп ғимараттарының 44-і типтік, 4-і бейімделген ғимараттарда орналасқан. Ауданда 3 ауысымда жұмыс істейтін, апаттық жағдайдағы мектептер жоғы қуантады. Мектептердің материалдық-техникалық базасы жыл сайын нығайтылып, мектептер жаңа модификациялық физика, химия, биология кабинеттерімен кезең-кезеңімен жаңартылуда екен. 2025 жылы «Қазақстан халқына қоры» есебінен аудандағы 7 мектеп химия, биология, физика кабинеттерімен және шағын жинақты 5 мектеп әмбебап кабинеттермен жабдықталыпты. Ал, мемлекеттік білім беру ұйымдары үшін оқулықтар мен оқу-әдістемелік кешендеріне алдағы оқу жылына 255 млн. теңге қаржы бөлініп, 25 тамызға дейін білім беру ұйымдарына оқулықтар толықтай жеткізілмек.
Ұлттық бірыңғай тестілеу қорытындысын әрбір адам асыға күтеді. Әрбір ауданның білім шаңырағы өз шәкіртінің биіктен көрінгенін қалайды. Арал ауданындағы тестілеу қорытындысы көңіл жұбатады. Өткен оқу жылында 1092 түлек мектеп бітірсе, тестілеуге 750 оқушы қатысып, орташа балл 85-ті құраған. Ең жоғары 137 баллды №262 мектеп-гимназия оқушысы иеленген.
Бітіруші түлектерден 635 бала мемлекеттік грантқа өтініш беріп, қазіргі уақытта 413 түлек мемлекеттік грант иегері атанған. Бұған алдағы уақытта жоғарғы оқу орындарының қосымша гранттары мен орта арнаулы оқу орындарының гранттары қосылады. Сондай-ақ, 76 бітіруші «Алтын белгі» белгісін иеленсе, 64 түлек үздік аттестатқа ие болды.
— Қазіргі таңда аудан бойынша 5 мектепке 160 млн. 458 мың теңгеге ағымдағы жөндеу жұмыстары жүргізілуде. Арал қаласындағы №83 орта мектептің спорт залын жөндеу, №262 мектеп-гимназиясы ғимаратының жертөлесіндегі жылу жүйесін жөндеу және мектеп ауласын абаттандыру (брюсчатка төсеу, жарықтандыру), №14 мектеп-лицей ғимаратының жертөлесіндегі жылу жүйесін жөндеу, Сексеуіл кентіндегі №87 орта мектептің шатыры мен есіктерін, спорт залының еденін ауыстыру, Аманөткел елді мекеніндегі №73 орта мектеп ғимаратының ішкі қабырғаларын сылап-сырлау, спорт залын жөндеу жұмыстары жүргізілді.
Сонымен бірге жылу маусымына дайындық қызу жүргізілуде. Ауданда білім бөліміне қарасты барлығы 66 мекеме бар. Оның ішінде 9 мекеме қатты отынмен, 39 мекеме сұйық отынмен, 18 мекеме көгілдір отынмен жылытылады. Жылу беру маусымында білім саласына қарасты нысандар 1660 тонна көмір, 3170 тонна сұйық отын пайдаланады. Ағымдағы жылы 14 білім беру ұйымына жылу құрылғыларын алу мақсатында 32 млн. теңге бөлініп, мемлекеттік сатып алу жұмыстары жүргізілуде, — дейді Санира Нұрқожақызы.
Аралда құрылысы жаңадан жүргізілуі жоспарланған білім беру ұйымдары барын білдік. Арал қаласындағы №220 орта мектепке 600 орындық, №13 орта мектепке 450 орындық жаңа ғимараттар, ал Сапақ елді мекеніндегі №69 орта мектепке 100 орындық мектеп салу мақсатында жоба-сметалық құжаттама әзірленіп, бюджеттік өтінім тапсырылыпты.
Балалардың мектепке дайындығын маңызды міндетке санаған облыс әкімі: «Жыл сайын «Мектепке жол» акциясы ұйымдастырылады. Мемлекеттік мектептерде білім алатын, бірақ тиісті көмекпен қамтылмай қалған көпбалалы, тұрмысы төмен отбасы балаларына қажетті көмек көрсетілуі тиіс»,- деген болатын. Осыған байланысты аралдықтар іске кіріскен секілді. Облыстық іс-шаралар жоспарына сәйкес тұрмысы төмен, аз қамтылған отбасы балаларын анықтау жұмыстары жүргізіліп, демеушілер тарапынан көмектер ұйымдастыруды қолға алыпты. Акция барысында күн көрісі төмен отбасылардан шыққан балаларға әлеуметтік көмек көрсету мақсатында демеушілік жасауға көмек көрсетуге кәсіпкерлер мен демеушілерге үндеу хаттар жолдаған. Аз қамтылған, көп балалы отбасынан 107 балаға мектеп формасы мен сөмке, оқу құралдары, спорттық киімдер және аяқ киімдерден көмектер жасалса, демеушілік көмектер қыркүйек айының 30-на дейін жалғасын табатынын айтып отыр.
Аралда білім саласында атқарылып жатқан жұмыстар мен олардың табысты нәтижесі, толайым жетістігі байқалады. Алдағы оқу жылында да атқарылатын жұмыстар мен міндеттердің ауқымды екені даусыз. Сол жолда аянбай қызмет ете беретініне сенімдіміз.
Н.Көбегенұлы
